Zakelijk

Rond 1822 koopt de Maatschappij van Weldadigheid grond in Veenhuizen om er gestichten te bouwen. Doel: armen, wezen, bedelaars en landlopers uit de grote steden hier op te vangen, te laten werken en hen te onderwijzen. In 1859 werd Veenhuizen overgenomen door de rijksoverheid. De gestichten werden uiteindelijk omgevormd tot rijkswerkinrichtingen (werk- en strafinrichtingen).

Veenhuizen was lange tijd een 'gesloten dorp': buitenstaanders mochten er niet zomaar in of uit, alleen wie in dienst was van de inrichting mocht er wonen. Pas in de jaren tachtig van de twintigste eeuw (± 1981–1984) werd dit versoepeld. 

Nog altijd verblijven in de Penitentiaire Inrichting (PI) Veenhuizen, bestaande uit de locaties Norgerhaven, Esserheem en Klein Bankenbos, zo'n 600 gedetineeerden. Een bijzonder dorp met een rijke geschiedenis. Onvrije Kolonie, pauperparadijs en gevangenisdorp: Veenhuizen is het allemaal!